Teza, argument i przykład – karty pracy do nauki pisania rozprawki
Uczeń podaje wydarzenie z lektury zamiast argumentu? Powtarza tezę, ale nie wyjaśnia, dlaczego się z nią zgadza? Ten zestaw pomaga przećwiczyć właśnie te umiejętności.
Materiał prowadzi od prostych definicji i rozpoznawania zdań do samodzielnego formułowania tezy, dwóch różnych argumentów oraz dobierania przykładów literackich. Ćwiczenia odwołują się do „Opowieści z Narnii”, „Hobbita” i „Chłopców z Placu Broni”.
Co zawiera zestaw?
12 stron PDF do wydruku, w tym:
• dwie strony notatki wyjaśniającej, czym są teza, argument i przykład;
• schemat argumentowania: temat → teza → argument → przykład z lektury → wyjaśnienie;
• propozycje zwrotów ułatwiających rozpoczęcie argumentu;
• ćwiczenia zamknięte i otwarte z miejscem na odpowiedzi;
• dwustronicową samodzielną próbę argumentowania;
• listę kontrolną do sprawdzenia własnej pracy.
Jakie umiejętności ćwiczy uczeń?
• Odróżnianie tezy, argumentu i przykładu literackiego.
• Łączenie tezy z pasującym uzasadnieniem.
• Budowanie pełnego argumentu z podanych elementów.
• Dopisywanie argumentów odpowiadających na pytanie „dlaczego?”.
• Rozpoznawanie argumentu wśród przykładów i zdań powtarzających tezę.
• Formułowanie ogólnego argumentu na podstawie wydarzenia z lektury.
• Zapisywanie własnego stanowiska w formie tezy.
• Dobieranie przykładu literackiego do argumentu.
• Poprawianie błędnych i zbyt ogólnikowych uzasadnień.
• Tworzenie dwóch różnych argumentów do jednej tezy.
• Wyjaśnianie, w jaki sposób przykład potwierdza argument.
Od rozpoznawania do samodzielnego pisania
Początkowe zadania pomagają zrozumieć różnice między stanowiskiem, uzasadnieniem i konkretną sytuacją z utworu. Kolejne wymagają coraz większej samodzielności.
Na końcu uczeń wybiera jeden z czterech tematów i zapisuje tezę, dwa argumenty, przykłady z lektur oraz ich wyjaśnienia. Następnie sprawdza swoją pracę za pomocą krótkiej listy pytań.
Lektury i tematy bliskie uczniom
Zadania wykorzystują postacie i wydarzenia związane z Bilbem, Edmundem, Aslanem i Nemeczkiem. Poruszają tematy odwagi, współpracy, lojalności, pomagania innym, wybaczania, chciwości oraz wpływu doświadczeń na człowieka.
Dzięki temu uczniowie ćwiczą argumentowanie, jednocześnie wracając do treści poznanych lektur.
Jak wykorzystać materiał?
Karty sprawdzą się podczas wprowadzania rozprawki, lekcji poświęconych argumentowaniu, utrwalania wiadomości oraz przygotowań do egzaminu ósmoklasisty. Można pracować z całym zestawem lub wybierać pojedyncze ćwiczenia zgodnie z potrzebami klasy.
Czytelny układ, krótkie polecenia i wyznaczone miejsca na odpowiedzi pomagają skupić się na budowaniu wypowiedzi.
Dla kogo?
Dla nauczycieli języka polskiego i uczniów szkoły podstawowej, którzy rozpoczynają naukę argumentowania lub potrzebują utrwalić podstawy pisania rozprawki.
Format: PDF, 12 stron do wydruku.
MANUFAKTURA WIEDZY