WYSPY POTRZEB – narzędzie do rozmowy o potrzebach
Jak pomóc dziecku zauważyć i nazwać to, czego potrzebuje – szczególnie wtedy, gdy trudno mu o tym mówić?
„Wyspy Potrzeb” to graficzne narzędzie wspierające dzieci i młodzież w wieku 10–14 lat w rozpoznawaniu, nazywaniu i komunikowaniu własnych potrzeb.
Materiał wykorzystuje metaforę podróży pomiędzy wyspami, dzięki czemu rozmowa o potrzebach może stać się mniej bezpośrednia, bardziej angażująca i łatwiejsza do rozpoczęcia.
Dziecko może przyglądać się mapie, wybierać wyspy, zaznaczać je za pomocą żetonów, wskazywać swoje zasoby i trudności oraz szukać sposobów na zakomunikowanie potrzeb innym.
Nie jest to klasyczna karta pracy ani zestaw do wypełniania od początku do końca. „Wyspy Potrzeb” są elastycznym narzędziem do rozmowy, które specjalista może dostosować do dziecka, sytuacji oraz celu spotkania.
CO ZNAJDZIESZ W ZESTAWIE?
• Mapę Wysp Potrzeb w 3 wersjach – kolorowej, czarno-białej oraz czarno-białej z pustymi wyspami,
• pojedynczą wyspę do pracy własnej,
• grafikę Mostu do innych,
• gotowe żetony w wersji kolorowej i czarno-białej,
• legendę wyjaśniającą możliwe znaczenia żetonów,
• puste żetony umożliwiające tworzenie własnych symboli i znaczeń,
• pomysły na wykorzystanie materiału podczas spotkań,
• pytania pomocne w prowadzeniu rozmowy,
• karty pomocnicze z pytaniami,
• przykładowe potrzeby przypisane do poszczególnych wysp.
JAK DZIAŁA MAPA WYSP POTRZEB?
Poszczególne wyspy reprezentują różne obszary potrzeb:
WYSPA SPOKOJU
m.in. odpoczynek, cisza, przerwa, przestrzeń
WYSPA BLISKOŚCI
m.in. rozmowa, obecność, wsparcie, bycie wysłuchanym
WYSPA BEZPIECZEŃSTWA
m.in. pomoc, ochrona, zaufanie, przewidywalność
WYSPA SWOBODY
m.in. wybór, samodzielność, prywatność, własne zdanie i granice
WYSPA PRZYNALEŻNOŚCI
m.in. akceptacja, kontakt z innymi, wspólny czas, bycie częścią grupy
WYSPA RADOŚCI
m.in. zabawa, zainteresowania, przyjemność, humor i ciekawość
Na mapie znajduje się również Nieodkryta Wyspa – miejsce na potrzeby, których nie udało się odnaleźć w pozostałych obszarach.
ŻETONY, KTÓRE POMAGAJĄ PROWADZIĆ ROZMOWĘ
Do pracy z mapą można wykorzystać zestaw symbolicznych żetonów:
• Łódka – Tego potrzebuję
• Znacznik – Tu jestem
• Gwiazda – To jest dla mnie ważne
• Kompas – Szukam kierunku
• Kotwica – To mi pomaga
• Koło ratunkowe – Potrzebuję pomocy
• Flaga – Chcę do tego dotrzeć
• Chmura – To mi przeszkadza
Żetony można układać bezpośrednio na mapie, wykorzystywać podczas rozmowy albo nadawać im własne znaczenia.
Nie trzeba korzystać ze wszystkich podczas jednego spotkania.
DO CZEGO MOŻESZ WYKORZYSTAĆ MATERIAŁ?
„Wyspy Potrzeb” mogą być punktem wyjścia do rozmowy o tym:
• czego dziecko potrzebuje w danym momencie,
• które potrzeby są dla niego szczególnie ważne,
• czego ostatnio mu brakuje,
• co pomaga mu zadbać o swoje potrzeby,
• jakie trudności stoją mu na drodze,
• kiedy potrzebuje pomocy innych,
• jak może komunikować swoje potrzeby,
• jaki mały krok może zrobić, aby lepiej o nie zadbać.
Materiał może służyć zarówno do krótkiej rozmowy, jak i do bardziej pogłębionej pracy nad wybranym obszarem.
DLA KOGO?
Materiał został przygotowany z myślą o pracy z dziećmi i młodzieżą w wieku około 10–14 lat.
Może być wykorzystywany m.in. przez psychologów, pedagogów, terapeutów, trenerów TUS oraz innych specjalistów pracujących z dziećmi i młodzieżą – podczas spotkań indywidualnych oraz zajęć grupowych.
DLACZEGO WARTO?
„Wyspy Potrzeb” nie wymagają od dziecka natychmiastowej odpowiedzi na pytanie: „Czego potrzebujesz?”.
Zamiast tego dają mu możliwość przyjrzenia się mapie, wskazania miejsca, wybrania symbolu i stopniowego dochodzenia do tego, co w danym momencie jest dla niego ważne.
Mapa i żetony mogą być wykorzystywane wielokrotnie i na różne sposoby, dzięki czemu jeden zestaw daje możliwość prowadzenia wielu różnych rozmów.
WAŻNE
„Wyspy Potrzeb” mają charakter psychoedukacyjny i wspierający. Materiał nie jest testem ani narzędziem diagnostycznym. Nie ma prawidłowych ani nieprawidłowych wyborów wysp czy żetonów – sposób wykorzystania materiału należy dostosować do potrzeb, możliwości i sytuacji dziecka.
Produkt cyfrowy – plik PDF do samodzielnego wydruku.