„To niesprawiedliwe!” – to zdanie, które często słyszymy od dzieci. Ale czy sprawiedliwość zawsze oznacza, że wszyscy dostają po równo? Czy takie same zasady dla wszystkich zawsze są sprawiedliwe? I co możemy zrobić, kiedy czujemy się potraktowani niesprawiedliwie?
„TO (NIE)SPRAWIEDLIWE!” to zestaw kart i ćwiczeń, który zachęca dzieci do przyglądania się codziennym sytuacjom z różnych perspektyw, rozumienia potrzeb innych osób i poszukiwania sposobów reagowania na niesprawiedliwość.
1. Koło Sprawiedliwości + 30 kart sytuacyjnych
Dzieci analizują sytuacje dotyczące szkoły, domu i relacji rówieśniczych, a następnie korzystają z Koła Sprawiedliwości, aby znaleźć sposób reagowania.
Koło zawiera sześć możliwości:
Zapytaj.
Wyjaśnij.
Poszukaj kompromisu.
Poproś o pomoc.
Zaproponuj zmianę zasad.
Sprawdź fakty.
Ćwiczenie pomaga przejść od samego poczucia niesprawiedliwości do zastanowienia się, co można zrobić lub powiedzieć.
2. „Czym jest sprawiedliwość?” – 20 stwierdzeń
Zadaniem dzieci jest wskazanie stwierdzeń, które prawidłowo opisują sprawiedliwość.
Ćwiczenie zachęca do refleksji nad równym traktowaniem, uwzględnianiem indywidualnych potrzeb, zasadami oraz podejmowaniem decyzji.
3. „Sprawiedliwe czy niesprawiedliwe?” – 54 sytuacje
Karty przedstawiają realistyczne sytuacje z życia codziennego. Dzieci oceniają, czy opisane postępowanie jest sprawiedliwe, czy niesprawiedliwe.
Przykłady dotyczą m.in.:
relacji rówieśniczych i współpracy,
zasad szkolnych i oceniania,
życia rodzinnego,
rywalizacji i sportu,
szanowania granic i praw innych osób,
uwzględniania różnych potrzeb i możliwości.
✅ Rozumienie sprawiedliwości i równego traktowania.
✅ Umiejętność spojrzenia na sytuację z różnych perspektyw.
✅ Krytyczne myślenie i analizowanie faktów.
✅ Empatię i uwzględnianie potrzeb innych osób.
✅ Umiejętność wyrażania opinii i uzasadniania swojego stanowiska.
✅ Poszukiwanie kompromisów i konstruktywnych sposobów reagowania.
Materiał sprawdzi się w pracy psychologów, pedagogów, nauczycieli, wychowawców oraz osób prowadzących trening umiejętności społecznych (TUS).
Może być wykorzystywany podczas:
indywidualnych spotkań psychologicznych i pedagogicznych,
zajęć TUS,
godzin wychowawczych,
zajęć rozwijających kompetencje emocjonalno-społeczne,
rozmów o konfliktach, zasadach i relacjach rówieśniczych.
Ćwiczenia można wykorzystywać osobno lub łączyć w dłuższe zajęcia tematyczne.
Format: PDF do samodzielnego wydruku.
Liczba stron: 14.
Zawartość: 84 karty sytuacyjne, 20 stwierdzeń, Koło Sprawiedliwości i instrukcja do ćwiczenia z kołem.
Forma pracy: indywidualna i grupowa.
Rodzaj produktu: materiał cyfrowy.
Zestaw nie tylko zachęca dzieci do oceniania przedstawionych sytuacji, ale przede wszystkim skłania do rozmowy o tym, dlaczego coś jest lub nie jest sprawiedliwe oraz co można zrobić, aby znaleźć rozwiązanie uwzględniające różne potrzeby.